Lûkə 6
6
Likɔndɛ tɛ́ŋgɛnɛ li bwə lí ndutu a Bǔn bú Likɔ́mbɛ
1Bǔn bufɔ́, Yésuwə bû bawútú bá mɔ bá bílí ɛ túm á mandfukú má ngvwi á Bǔn bú Líkɔ́mbɛ. Bawútú bá mɔ bá bútí ɛ kǐ bílɔŋ bí ngvwi, bá nyukúwá bɔ́, ti bá dílí. 2Duŋgu lí Bafárisî bá kɔ́ndɛ́ nána, “Á ɛ́tútú ɛ́yə́ nyí bwəní yǔm ɛ́yə́ mbéndá ɛ́ bəkiyaní wunja nána baʼ bá bwə̂ á Bǔn bú Líkɔ́mbɛ?”
3Yésuwə a kufú bɔ́ nána, “Nyí na n láŋíyá wə́ a kâti ɛ Dyǔ yǔm ɛ́yə́ kə̂ŋ Devídə a bwəlíní á púndá ɛyə̌ mɔ́ na ɛyɔŋ ɛ́ mɔ bá bílíní ɛ wú njɛ? 4A kwilí á ndáʼ ɛ Dyǔ, a nɔŋí blɛ̂t ábə́ bú bílí jabeya lí Dyǔ, a dílí ti a bəkí pə́ baʼ ábə́ bá bílí na mɔ. Ndé mbéndá ɛ́ sə ɛ bə́kiyǎ mɔ ampə́pə̂ wunja ɛ́sitúm prísə álí dyá blɛ̂t bî.” 5Ti Yésuwə a bání pə́ nána, “Mwǎn a Mɔnyuŋ a wɔ́ŋí janiya ká á Bǔn bú Líkɔ́mbɛ.”
Yésuwə a pwisí mɔ awə̌ libyə́ŋ lí kúwíní á ɛkɛ́
6Á Bǔn bú Líkɔ́mbɛ lípə́pə̂ Yésuwə a kwilí á ndáʼ ɛ makáni ɛ baʼ bá Ísrɛl, a bútí ɛ́ lɛ́fu. Mɔ awə̌ ɛkɛ́ ɛ mɔ ɛ mbâ ɛ̂ n wɔ́ŋ líbyə́ŋ á bílí áwə́. 7Balɛ̂ bá mbéndá na Bafárisî bá bílí mɔ́ ɛ tátí pɛnyɛ́ pɛnyɛ́, álí mín njí á pwisí mɔ ani a Bǔn bú Likɔ́mbɛ, ngə bá kúní mɔ́ na lifəŋgə̂. 8Ndé Yésuwə a n mə̌ ɛ bí likani lí bɔ. Ti a pɔŋí mɔ a nyambɛ̂ ani nána, “Tyə́ ɛ pâʼ fán á wusú.” Mɔ ani a wúkání mɔ, á tyə́bí áwə́. 9Ti Yésuwə a byábí á bɔ́ nána, “Nyí pɔ̂ŋ mi njí ɛ dí mbéndá álí bwə wúlɔʼ tɔ wubî á Bǔn bú Likɔ́mbɛ? Ɛ́ dí mbéndá álí shuŋgɛ́ mɔ̂ʼ, tɔ álí búlú mɔ̂ʼ?” 10A wɛ́sí nlú n mɔ, a tátí bɔ́ mɔ ansə́sə̌n, ti a pɔŋí mɔ ani nána, “Sám ɛ́kɛ́.” A bwəlí ngə Yésuwə a pɔŋíní mɔ́, ti ɛkɛ́ ɛ́ pwí mɔ́. 11Píʼ ɛ lwínjí baʼ Bafárisî na balɛ̂ bá mbéndá á mílə́m mí bɔ́, ti bá bútí ɛ byá na bɔ́mə̌n yǔm ɛ́yə́ bá tíŋgání ɛ́ bwə Yésuwə.
Yésuwə a pwɛsí bawútú-bálí-lúm dyǔm na bábɛ̂
12Á púndá ɛni Yésuwə á kǐ á wúkul ámǐn álí káni. A kání wudû wúsə́sə̌n kə́ŋ ti mushú. 13Mushú, a latí bawútú bá mɔ, ti a pwɛsí dyǔm na bábɛ̂ átitîn m bɔ́, ábə́ a bəŋíní na bawútú-bálí-lúm. Bawútú-bálí-lúm bá bílí, 14Sáyímɔnə awə̌ a bəkíní dǐn lí Píta, na mwǎn n nyǎ n mɔ Ándruwə, Jémsə, Jɔnə́, Fílipə, Batolómiyo, 15Mátyo, Tomásə, Jémsə mwǎn mú Álféyusə, Sáyímɔnə awə̌ bá bílíní ɛ bəŋ Zílɔt, 16Júdasə mwǎn mú Jémsə, na Júdasə Ískáriyɔtə, awə̌ a n tîm ɛ́ súm Yésuwə.
Yésuwə a lɛ́fú, a pwisí pə́ baʼ jǐta
17Á púndá ɛyə̌ Yésuwə a mə́ní ɛ shul á wukul bû bawútú bá mɔ, a tyə́bí á fǔm ábə́ wú bátání. Bá tání bawútú bápə́pə̂ na baʼ bápə́pə̂ jǐta áwə́. Limuti lí baʼ jǐta ábə́ bá fí á pɛsi ɛ mbú ɛ Judéya, Jerúsálɛmə na á mikí mí Táya na Sídɔnə, mikí ámə́ mí wútání madí mánə̂n. 18Bá pílí mɔ́ ɛ wúkan na álí mín nána a pwísi bɔ́ banyambɛ̂. A pwisí pə́ baʼ ábə́ midî míbî mí bílíní ɛ taki. 19Baʼ básə́sə̌n bá wánání álí bán mɔ́ makɛ́ á nyǔ, á ɛ́tútú nána ngínya ɛ bílí mɔ́ ɛ nyít á nyǔ, ɛ́ pwisyá bɔ́ baʼ básə́sə̌n.
Byə̌m bí wúnam na ɛbómán
20Yésuwə a mindí bawútú bá mɔ, ti a byábí nána,
“Wunam na nyə́ ábə́ nyí dí líban á ɛ́tútú nána nyí dí á wásé ɛ Janiya lí Dyǔ.
21Wunam na nyə́ ábə́ njɛ ɛ́ waní sɔnsɔ́nǎn á ɛ́tútú nána Dyǔ lí kúlí nyə́.
Wunam na nyə́ ábə́ nyí dí á malɛbu sɔnsɔ́nǎn, á ɛ́tútú nána nyí wɛli.
22Wunam na nyə́ ábə́ baʼ bá kfwɛ́ nyə́, bá báŋ nyə́ á nyǔ, bá lwí nyə́, bá pɔ̌ŋ nyə́ nána nyí dí baʼ bábî, á ɛ́tútú nána nyí pɔŋ Mwǎn a Mɔnyuŋ á mbí. 23Nyí wú munyɛŋgɛ, nyí sá misáki a munyɛŋgɛ átin, á ɛ́tútú nána nsáwu n nə̂n n dí nyə́ á nkímínyə́. Na pə́ basáŋ bá bɔ bá nyákə́ bá lwíní balakuwa bá mudî.
24Ɛbómán na nyə́ ábə́ nyí dí badi bá baʼ sɔnsɔ́nǎn, á ɛ́tútú nána nyí mə́ ɛ dyá luŋgɛ́ lí nyə lí mbâ.
25Ɛbómán na nyə́ ábə́ nyí kúlí sɔnsɔ́nǎn, á ɛ́tútú nána púndá ɛ̌ paʼ ɛ́yə́ nyí dyɛní njɛ.
Ɛbómán na nyə́ ábə́ nyí wɛlí dwɛ̂ sɔnsɔ́nǎn, á ɛ́tútú nána nyí fá malɛwu, nyí jiʼ pə́.
26Ɛbómán na nyə́ wə̌ti baʼ básə́sə̌n bá kɛ́sí nyə́, á ɛ́tútú nána nâ basáŋ bá bɔ bá nyákə́ bá kɛ́síni balakuwa bá mudî bá mátúm.”
Nyí nə̂ŋ baʼ bá ɛ́kfwɛyí
27“Ndé m pɔ̂ŋ nyə́ ábə́ nyí wúkán mî sɔnsɔ́nǎn, nyí nə̂ŋ baʼ bá ɛ́kfwɛyí, bwəlání wulɔ́kɔ́ á baʼ ábə́ bá kfwɛ́ nyə́. 28Nyí namsɛ́ baʼ ábə́ bá lwí nyə́, nyí káni Dyǔ á baʼ ábə́ bá bwə nyə́ nyí wú wuwa nde nyí lúfú bɔ́ ɛniŋgán 29Wə̌ti mɔʼ a bəkí wə libɛ́yn á nkə nfɔ́, lúfú mɔ́ nkə múní, wə́ti mɔʼ a shukání wə kúti ɛ́ wə, makú mɔ́ a nûŋ pə́ ká nkuʼ m mínyə́ ŋ wə. 30Bə mɔtɛ́ awə̌ a kɔndɛ́ wə yǔm. Wə́ti mɔʼ a shukání wə yǔm ɛ́yə́ ɛ dí ɛ́ wə, ɛ si kɔndɛ́ mɔ́ nána a timbí yɔ́. 31Bwəlâni á baʼ bápə́pə̂ yə̌ ɛ́yə́ nyí saʼní nána bá bwəlí nyə́.
32Njá nsə́ŋ nyí kwisíní njí nyí nəŋí wɔ̂ baʼ ábə́ bá nə́ŋí nyə́? Ká baʼ bá bî bá nə́ŋí baʼ ábə́ bá nə́ŋí bɔ́. 33Á ɛ́tútú ɛ́yə́ nyí kwisiní nsə́ŋ njí nyí bwə wúlɔ́kɔ́ wɔ̂ á baʼ ábə́ bá bwəlí nyə́ wulɔ́kɔ́? Ká baʼ bábî bá bwə nâni. 34Njí nyí bə́kí mabɔ wɔ̂ á baʼ ábə́ nyí bíní nána bá timbí nyə́, yán nyí kwisiní nsə́ŋ? Ká baʼ bá bî bá bə̂ mábɔ á basún bá bɔ, ngə bá bíní nána bá bɔlɛ́ bɔ́ mulimlim. 35Ndé nyí lɛ́fú ɛniŋgán á baʼ bá ɛkfwɛyí, bwəláníyáni bɔ́ wulɔ́kɔ́. Bəkáni mabɔ ndé nyí si kaní nána bá timbí nyə́ mɔ́. Wə̌ti nyí bwə́lí nâni, Dyǔ lí bə nyə́ nsə́ŋ n nə̂n, bá bəŋ nyə́ bǎn bá Dyǔ lí ngvum. Nyí lɔ́lí ɛ bí nána, Dyǔ lí bwə wulɔ́kɔ́ á baʼ ábə́ bá sə̌ kasí wulɔ́kɔ́ na á baʼ ábə́ bá bə́bí milə́m. 36Nyí lúfu likini ngə Sáŋ nyə a lúfúní likini.
Nya ɛyə̌ baʼ bá túmbíní mbakú
37Mɔʼ a si káyísí wɛ́n álí bwə nána Dyǔ pə́ lí sî káyísí mɔ́. Nyí si nyítí mbakú ɛ bî ngə Dyǔ lí si nyítyaní mbakú ɛ bî á nyə́. Nyí láksɛ baʼ, ngə Dyǔ lí laksɛ́ní nyə́. 38Nyí bə̂ á baʼ bápə́pə̂, ngə Dyǔ lí bə nyə́. Á mbálɛ átin, limɛnɛ álə́ nyí kwisíní lí lwín kə́ŋkə́ŋ lí súwí áshí. Mulimlim m limɛnɛ ámə́ nyí bwə́lání baʼ bápə́pə̂, lɔ́ Dyǔ lí bwəlání á nyə́.” 39Ti Yésuwə a fətání bɔ́ ŋganú ɛni nána, Mɔ awə̌ mǐ má dímíní á nlú a tíŋganyǎ ɛ́ lə́ʼ ɛ́kɛ́ ɛ́ mɔ a mpə́pə̂ awə̌ mǐ má dímíní á nlú. Njí a bwəlí nâni, bɔ́ baʼ bábɛ̂ bá kfún á ɛ́júká. 40Muwútú ká nfɔ́ a túmbyǎ mulɛ̂ m mɔ, ndé muwútú tɛ́ awə̌ a malí jókwa lí mɔ, ǎ bá ngə mulɛ̂ m mɔ.
41Yə̌ ɛ́ bwə́lí ka ɛ pámí ɛ́ mín ɛputáʼ ɛ́yə́ ɛ́ dí mǎ nyɔ̌ á dǐ, ɛ́yə́ ɛ səní ɛ púl ɛ́ mín ɛkɔʼ ɛ́yə́ n dí wə̂ á dǐ? 42Yán ɛ tíŋgání ɛ pɔŋ mǎ nyɔ̌ nána wə̌ mún fúl mɔ́ ɛputáʼ ɛ́yə́ ɛ́ dí mɔ́ á dǐ, ɛ́yə́ ɛkɔʼ ɛ́ díní wə á dǐ? Á wə, mɔ a ɛlaŋgán! Kɔ́sɛ́ ɛ fúl ɛkɔʼ ɛ́yə́ ɛ́ dí wə̂ á dǐ ɛ́yə́ wəmə̌n ɛ səní ɛ mín, yɔ́ ɛ́ púlní ɛ mín ɛputáʼ ɛ́yə́ ɛ́ dí mǎ nyɔ̌ á dǐ, ti ɛ fúlí yɔ́.
Ɛ̌ yə́m ɛju ɛ́ bwə̌ á ɛpum ɛ́ mɔ
43Ɛju ɛ́ bwə́ ɛ́ mbâ ɛ́ sə̌ yɛ́ bipum bí bî. Nâ pə́ ɛju ɛ́ bwə́ ɛ bî ɛ́ tíŋganiyǎ ɛ yɛ́ bipum bí mbâ. 44Bá yə̌m ɛju ɛ́ bwə̌ tɛ́ á bipum ábə́ ɛ́ yɛ́ní. Ɛ tíŋganiyǎ ɛ́ kí ŋgvwi a ndukú ɛ ka-susum, tɔ ɛ́ pá bidim bí músálúwə́ á ɛju ɛ́ ɛkumba? 45Misam mí mbâ ámə́ mɔ a mbâ ǎ bwəní, mí fí á wulɔ ábə́ a məní ɛ kɔŋgɔ á nlə́m m mɔ. Mɔ a m bî pə́ ǎ bwə misam mí bî ámə́ mí fí á wubî ábə́ a mə́ní ɛ kɔ́ŋgɔ́ á nlə́m m mɔ. Á ɛ́tútú nána nsu ná n byá ɛ́yə́ ɛ́ fí mɔ á nlə́m.
Balúŋa-bá-ndáʼ bábɛ̂
46Á ɛ́tútú ɛ́yə́ nyí bəŋní mi “‘Sáŋgúwə́, Sáŋgúwə́,’ nyí si bwəlá ka misam ámə́ m pɔŋní nyə́? 47Mɔ na mɔtɛ́ awə̌ a pilí a mi, a wúkí ɛyala ɛ myə, ti a bwəlí yǔm ɛ́yə́ nǎn byání, n lúfú nyə mɔ awə̌ a díní. 48A dí ngə nlúŋá-a-ndáʼ awə̌ a shəlí bipɔn bí mákun má ndáʼ ɛ́ mɔ kə́ŋ ti áshí, ti a lúŋí ndáʼ ɛni á ɛ́lábán ámǐn. Madí má lwínjí má kwilí a ndáʼ jǐta, ndé má púliyǎ ɛ páŋ ndáʼ ɛ́ mɔ á ɛ́tútú nána a lúŋí yɔ́ bwâm. 49Ndé mɔʼ na mɔtɛ́ awə̌ a wúkí yə̌ ɛ́yə́ m byábíní ka a si kasí yɔ́, a dí ngə mɔ awə̌ á lúŋí ndáʼ ɛ́ mɔ a si búnsán byə̌m bí wulúŋgí bí mbâ. Á púndá ɛyə̌ madí má kwílíní a ndáʼ, ndáʼ ɛ kfúndí, ti ɛ gbítí.”
Currently Selected:
Lûkə 6: bwt
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
